Η Επάνω Μεριά (Οία) ήταν το καπετανοχώρι της Σαντορίνης, πατρίδα καπεταναίων και εφοπλιστών. Είχε πολλά ιστιοφόρα τον 19ο αιώνα και ατμόπλοια τον 20ο αι..
Το 1835 το λιμάνι του Αγ. Νικολάου στην Επανωμεριά μπορούσε να δεχτεί 12 και πλέον πλοία και είχε καμιά 20ριά μαγαζιά.2
Ο Ι. Δε Κιγάλας το 1850, περιγράφει ως όρμο τον Άγιο Νικόλαο της Επανωμερίας, ο οποίος έχει χωρητικότητα 5 πλοίων Β΄ τάξεως, όπου εισέρχονται και εξέρχονται μόνον με γαλήνη. «Εις το παράλιον ευρίσκονται διάφοροι αποθήκαι μάλιστα πιθοτεκτόνων, έτι δε και ιδιωτικαί δεξαμεναί. Εσχάστως δε εσυστήθη κατά τον όρμον τούτον Υγιειονομικόν φυλακείον».3
Το Αμμούδι αποτελείται από «μαγαζεία», δηλαδή αποθήκες, όπου εκτός από εμπορεύματα φυλάσσονταν βαρέλια, εξαρτήματα των πλοίων, τα πανιά, ξάρτια, πηδάλια κ.ά..
Χρησίμευαν και ως θερινές κατοικίες, όπου προσωρινά έμεναν οι οικογένειες των ναυτικών για να είναι κοντά στο λιμάνι. Η σύνδεση με την Απάνω Μεριά γίνονταν με τον σκαλόδρομο (καραβολάδες) και οι μεταφορές γίνονταν με τα μουλάρια και γαϊδούρια.4
ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ
1 Πλωτώ, Τζ. Χαρλαύτη-Μ. Χαριτάτος- Ελ. Μπενέκη, ΕΛΙΑ, 2002, σ.176-193
2 Pegues, Abbe, Histoires et phenomenes du volcan et des iles volcaniques de Santorin, suivi d’ un coup d’ oeil sur l’ etat moral et religieux de la Grece moderne compose en 1837, Paris 1842 p. 323
3 Ι. Δε Κιγάλας, Γενική Στατιστική της Νήσου Θήρας, Ερμούπολις του 1850, σ. 28
4 Καδιώ Κολύμβα, Οία Τόπος και Ιστορία, Αρμός, 2001, σ. 75
